Uzun sözleşmelerde aynı konu birden fazla yerde düzenlenir: ana metinde, teknik şartnamede, fiyat listesinde. Bu yerler birbirini tutmadığında asıl soru, hangisinin geçerli olduğudur. Cevap çoğu zaman sözleşmedeki küçük bir “öncelik sırası” maddesinde saklıdır.
Örnek
Madde 4 teslim süresini 45 gün olarak yazıyor, Ek-1 teknik şartname ise 30 gün diyor. Madde 13’te de “Sözleşme ile ekleri arasında çelişki bulunması halinde ekler geçerlidir” yazıyor. Sonuç: 30 gün uygulanır. 45. günde teslim ettiğinizde 15 gün gecikmiş sayılırsınız ve günlük ceza işlemeye başlar.
Öncelik sırası hükümleri
- “Ekler geçerlidir”: Eklerdeki ayrıntı ana metni geçersiz kılabilir. Ekleri ana metin kadar dikkatle okuyun.
- “Ana metin geçerlidir”: Eklerdeki çelişkili hükümler uygulanmaz; yine de çelişkiyi temizlemek daha güvenlidir.
- Hiçbir hüküm yoksa: Hangisinin geçerli olacağı tartışmaya açıktır; bu da uyuşmazlık demektir.
Çelişkileri nasıl bulursunuz?
- Konuları listeleyin: Süre, bedel, ceza, ödeme vadesi, taraflar ve yetkili mahkeme gibi rakam ve isim içeren konuları ana metinde işaretleyin.
- Her konuyu eklerde arayın: Aynı konunun ekte nasıl yazıldığını karşılaştırın; rakamlar, günler ve oranlar özellikle önemlidir.
- Öncelik sırası hükmünü bulun: Çelişki olursa hangi belgenin geçerli olduğunu söyleyen maddeyi bulun.
İmzadan önce ne yapmalı?
- Çelişen yerlerin hepsini karşı tarafa yazılı olarak bildirin ve tek bir rakamda anlaşın.
- Öncelik sırası maddesini, sizin için dengeli olan hâline getirin (örneğin sonraki tarihli ya da daha özel belgenin geçerli sayılması).
- Belgede metni olmayan her eki talep edin ve okuyun; görmediğiniz bir ekin sizi bağlamasına izin vermeyin.
İki sürüm arasında neyin değiştiğini görmek için PDF Karşılaştır aracını kullanın; çelişkiyi bulmak için ise aynı belge içindeki madde ve ekleri birlikte inceleyen Sözleşme Denetçisi’ni.
PDF Karşılaştır — Sözleşmenin iki sürümü arasında eklenen, çıkarılan ve değişen maddeleri görün.